گویا این حرف از هگل است که می گوید: "هر اثر هنری گفتگوئی ست مابین هنرمند و آن کس که آن سو تر ایستاده است".
هر زمانه ای چالش ها و مسائل خودش را دارد و بیان روشن همه ی این چالش ها، زبان دیگری و روش دیگری را می طلبد. همانطور که دوران مدرن را نمی توانستیم با زبان و تصویرهای شعری قدیم بیان کنیم و برای همین شعر نو با زبان و تصویر و روش مخصوص خودش جای طبیعی اش را در فرهنگ ما باز کرد.
چند سالی است که مثل خیلی شما از دوستان، مسائل و مشکلات مربوط به جوان ها را در کشورمان دنبال می کنم. بخصوص آسیب های اجتماعی مثل اعتیاد و مشکلاتی مثل تحصیل، بیکاری، تبعیض جنسیتی برای دختران، نداشتن آزادی های معمولی فردی مثل حق انتخاب لباس یا معاشرت با جنس مخالف (همجنس گرایان هم مشکلات مربوط به خودشان را دارند) و نداشتن امکانات امروزی برای تفریح ...
راستش برایم این سوال بوده که این نسل چطور می تواند عصیان اش را بیان کند. دیگر با نوای تصنیفی مثل «مرغ سحر» شاید نتوان این خشونت و مشکلات عریانی را که جوان ها در زندگی با آن رو به رو هستند به بیان کشید. یادمان باشد که به تصویر کشیدن خواست های ملی در تصنیفی مثل مرغ سحر، در زمان خودش نوآوری بزرگی بود. امروز این خشونت وتبعیض عریان شاید زبان عریانی هم طلب می کند.
حدود یک سال پیش که نمونه ای از کارهای رپ اعتراضی بچه های جوان ساکن ایران را گوش کردم به این سوال رسیدم که آیا همین، آن روش بیان عریانی نیست که زمانه ی ما طلب می کند؟
ترانه ی رپ اعتراضی «هیچکس» را من در سایت پیک نت گوش کردم که شما هم در این آدرس می توانید گوش کنید: http://www.peiknet.com/1386/08mordad/22/page/hich-kas.mp3

بهانه ی این نوشته، یادداشت خورشید خانم در وبلاگ اش و اشاره ی مهشید در زنانه ها است که مرا دوباره به این فکر انداخت و تصمیم گرفتم درباره ی آن بنویسم.
من در کنار کار تخصصی ام، مدتی هم مطالعات فرهنگی خوانده ام. استاد ما که درجه ی پروفسوری در مطالعات فرهنگی داشت، همزمان روی پروژه ای درباره ی "فرهنگ رپ" و بخصوص رپ سیاهان آمریکا تحقیق می کرد و برای همین به بهانه های مختلف بحث را به آن طرف می کشید. در آن دوره دید خیلی بازتری به رپ اعتراضی سیاهان آمریکایی پیدا کردم. رپ اعتراضی که عصیان علیه نژاد پرستی، تبعیض طبقاتی و اجتماعی، مایه و پایه ی آن است. همین رپ وقتی که به جوامع مهاجرنشین اروپایی (مثلا در انگلستان یا فرانسه) رسید، تبعیض قومی و به حاشیه رانده شدن از اجتماع هم را هم به عریانی پیش کشید. فراموش نکنیم که رپ فقط یک نوع موسیقی نیست، یک فرهنگ است، یک شیوه ی بیان و زندگی، هر چند متفاوت. بدون در نظر گرفتن شرایط اجتماعی که این فرهنگ در آن پیدا شده و رشد کرده نمی توانیم رپ اعتراضی را درک کنیم.

امروز بخش بزرگی ار نسل جوان ما هم اسیر تبعیض و مشکلات حاد اجتماعی است. از یک طرف دیگر هم دنیای امروز، دنیای آگاهی و چشم باز کردن روی حق انسانی آدمهاست. حق انسانی که با یک خشونت عریان در هر جایی، به یک روشی سرکوب می شود.
در همین خیابان های ما نهاد اقتدارطلبی به نام حکومت به خودش اجازه می دهد تو را پرس و جو کند، برای لباس و مو و کفش تو هم با خشونتی هر چه شدیدتر و عریان تر تصمیم بگیرد. بیان اعتراض به چنین خشونتی، زبان و سبک خودش را می طلبد.
یک نگاهی به زندگی نسل جوان مان بیاندازیم. بالاخره این نسل هم باید خودش را بیان کند.

حالا که صحبت موسیقی رپ شد، یک نمونه از کارهای 2PAC یا Tupac Amaru Shakur را در اینجا می گذارم (با نامChanges یا تغییر و تحول) و با قسمتی از شعر آن. همه ی شعر را می توانید در اینجا بخوانید.